Copyright là gì? Hình thức để bảo vệ sản phẩm trí tuệ của bạn

    Thứ hai, 24/02/2020
Copyright là gì? Hình thức để bảo vệ sản phẩm trí tuệ của bạn
Copyright một từ mà không ít lần chúng ta đã thấy trên các sản phẩm ảnh, nhạc, tranh hay một cuốn sách nào đó. Vậy thực chất copyright là gì và tại sao cần copyright là điều mà chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài viết ngày hôm nay.

1. Khái niệm chung về Copyright là gì? 

Khái niệm chung về Copyright là gì?
Khái niệm chung về Copyright là gì? 

Copyright là một từ tiếng Anh có nghĩa là Bản quyền. Đây là một hình thức bảo vệ sở hữu trí tuệ được cung cấp bởi luật pháp mỗi nước. Bảo vệ bản quyền có sẵn cho các tác phẩm gốc của tác giả được cố định ở dạng hữu hình, cho dù được xuất bản hay không được công bố. Các loại tác phẩm có thể được bảo vệ bởi luật bản quyền bao gồm tranh vẽ, tác phẩm văn học, biểu diễn trực tiếp, ảnh, phim và phần mềm.

Từ điển định nghĩa bản quyền là "quyền độc quyền của một người để sao chép, xuất bản hoặc bán tác phẩm gốc của tác giả (như một tác phẩm văn học, âm nhạc, kịch, nghệ thuật hoặc kiến ​​trúc)". Điều quan trọng là phải hiểu rằng luật bản quyền bao gồm "hình thức thể hiện vật chất", chứ không phải các khái niệm, ý tưởng, kỹ thuật hoặc sự kiện thực tế trong một tác phẩm cụ thể. Đây là lý do tại sao một tác phẩm phải được sửa chữa ở dạng hữu hình để nhận được sự bảo vệ bản quyền. Một vài ví dụ như: các tác phẩm được cố định ở dạng hữu hình bao gồm các câu chuyện được viết trên giấy và các bức tranh gốc trên vải.

Xem thêm : Bạn đã biết sau khi học công nghệ thông tin ra làm gì chưa ???

2. Những tác phẩm được phép hoặc không được phép đánh copyright

Mặc dù mục đích của copyright để bảo vệ những sản phẩm của trí tuệ, tuy nhiên, không phải mọi loại tác phẩm gốc đều có bản quyền. Dưới đây là một lời giải thích chung về các loại tác phẩm thường được cho phép hoặc không được phép bảo vệ bản quyền.

2.1. Tác phẩm sáng tạo có thể có bản quyền

Tác phẩm sáng tạo có thể có bản quyền
Tác phẩm sáng tạo có thể có bản quyền
  • Tác phẩm văn học, bao gồm các chương trình máy tính và các "phần tổng hợp" khác
  • Viết trực tuyến, chẳng hạn như một blog hoặc một loạt các bài báo
  • Tác phẩm âm nhạc, bao gồm cả lời bài hát
  • Kịch câm và các tác phẩm vũ đạo (nếu chúng đã được ghi lại)
  • Tác phẩm tranh ảnh (bao gồm bản đồ và kế hoạch kiến ​​trúc), đồ họa, điêu khắc
  • Phim và các tác phẩm nghe nhìn khác
  • Bản ghi âm
  • Công trình kiến ​​trúc

Tất cả các tác phẩm phải được bảo quản dưới dạng hữu hình để chủ sở hữu có bản quyền. Xuất bản là không cần thiết cho bản quyền, nhưng tác phẩm của bạn bằng cách nào đó phải được bảo tồn hoặc có thể được sao chép, để có bản quyền.

2.2. Những gì không thể được bảo vệ

Các tác phẩm không cố định trong một số hình thức biểu hiện hữu hình. Ví dụ: nếu bạn phát biểu và không được ghi âm hoặc viết ra, bạn không thể giữ bản quyền bài phát biểu đó.

  • Tiêu đề, tên, cụm từ ngắn và khẩu hiệu. (Bạn có thể đăng ký nhãn hiệu hoặc dịch vụ này)
  • Các biểu tượng hoặc thiết kế quen thuộc, chỉ là các biến thể của trang trí kiểu chữ, chữ hoặc tô màu
  • Chỉ là danh sách các thành phần hoặc nội dung (nhưng một công thức với hướng dẫn hoặc chỉ dẫn có thể có bản quyền)
  • Kiểu chữ, thiết kế trang và bố cục
  • Ý tưởng, quy trình, phương pháp, hệ thống, quy trình, khái niệm, nguyên tắc hoặc khám phá, được phân biệt với mô tả, giải thích hoặc minh họa
  • Các tác phẩm là "tài sản chung" và không có quyền tác giả gốc, ví dụ: lịch tiêu chuẩn, thước đo băng và quy tắc, biểu đồ chiều cao và cân nặng, danh sách hoặc bảng được lấy từ các tài liệu công cộng hoặc các nguồn thông thường khác
  • Các tác phẩm thuộc phạm vi công cộng đã hết hạn bản quyền

 

Những gì không thể được bảo vệ
Những gì không thể được bảo vệ

2.3. Bản quyền trang web và tên miền

Bạn có thể giữ bản quyền tác giả gốc trên một trang web, bao gồm tác phẩm nghệ thuật, logo, văn bản, hình ảnh, video về cơ bản bất cứ thứ gì trên trang web của bạn có thể có bản quyền. Tên miền không được bảo vệ bởi luật bản quyền, cũng như toàn bộ trang web. Khi bạn đăng ký bản quyền cho nội dung trực tuyến, bạn phải giữ bản quyền cho từng mục theo loại phương tiện cụ thể áp dụng (ví dụ: một bản nhạc, tác phẩm văn học, v.v.).

Vì toàn bộ trang web không được coi là một thực thể có bản quyền, bạn phải nghĩ về từng phần nội dung riêng lẻ. Có, điều này có nghĩa là bạn phải liên tục cập nhật bản quyền của mình mỗi khi bạn thêm nội dung mới, cho dù trong một bài đăng trên blog hoặc tác phẩm nghệ thuật mới. Khi bạn lần đầu tiên xuất bản trang web của mình, bạn có thể có được một ngoại lệ và bản quyền cho từng loại tài liệu nói chung, nhưng từ đó trở đi, mỗi mục mới phải được đăng ký riêng. Đối với những gì được hoặc không được phép có bản quyền, các quy tắc cơ bản tương tự áp dụng cho tài liệu trang web như đối với các hình thức khác.

Xem thêm : Công nghệ thông tin là gì? Học công nghệ thông tin ra làm gì?

3. Đăng ký bản quyền của bạn

Đăng ký bản quyền của bạn
Đăng ký bản quyền của bạn

Để có thể đăng ký bản quyền cho các sản phẩm của bạn, các bạn cần chuẩn bị một bộ hồ sơ (theo đúng quy định khoản 2, điều 13 và điều 17 của Luật Sở hữu trí tuệ) đến Cục Bản quyền tác giả. Hồ sơ để đăng ký bao gồm:

- Giấy khai các thông tin về tác giả và sản phẩm đăng ký: trong tờ khai này, người viết phải là chính tác giả hoặc người được quyền sở hữu viết, khi các thông tin gồm có tên, ngày sinh, số chứng minh thư nhân dân, địa chỉ, đơn vị công tác của 3 đối tượng người nộp sơ, tác giả, người được sở hữu (Đôi khi 3 đối tượng này có thể là 1). Tiếp đó bên dưới sẽ là phần tóm tắt hoặc mô tả nội dung, mục đích của tác phẩm. Kèm theo đó là tên, thời gian, địa điểm, hình thức công bố về các tác phẩm đó.  của các tác phẩm đó. 

- 2 bản sao của tác phẩm đăng ký bản quyền, trong đó 1 bản sẽ được lưu tại Cục Bản quyền tác giả, và 1 bản sẽ được đóng dấu và gửi lại cho người sở hữu. Trong trường hợp tác phẩm mang đi đăng ký quá cồng kềnh thì phải được chụp ảnh tất cả các chiều kèm kích thước và rõ nét về màu sắc, chất liệu. 

- Văn bản đồng ý đăng ký bản quyền (có thể viết tay hoặc đánh máy) có chữ ký của các đồng tác giả (đối với một tác phẩm sáng tạo theo nhóm)

-  Giấy ủy quyền của người sở hữu trong trường hợp người sở hữu không tự đi đăng ký. 

Sau khi đã đầy đủ các giấy tờ này thì Cục sẽ làm việc trong khoảng 15 ngày để xem xét và thực hiện các thao tác chứng nhận và trao trả bằng văn bản nếu thành công cho người nộp hồ sơ. 

Xem thêm : Giúp bạn giải đáp những thắc mắc về luật dân sự là gì?

4. Quyền của chủ sở hữu bản quyền

Quyền của chủ sở hữu bản quyền
Quyền của chủ sở hữu bản quyền

Mục tiêu chính của luật bản quyền là bảo vệ thời gian, nỗ lực và sáng tạo của người tạo ra tác phẩm. Do đó, Đạo luật bản quyền cung cấp cho chủ sở hữu bản quyền một số quyền độc quyền, bao gồm quyền:

Tái bản sách

Chuẩn bị "tác phẩm ngoại sinh" (tác phẩm khác dựa trên tác phẩm gốc)

Phân phối các bản sao của tác phẩm bằng cách bán, cho thuê hoặc chuyển quyền sở hữu khác

Chủ sở hữu bản quyền cũng có quyền cho phép người khác thực hiện bất kỳ quyền nào được đề cập ở trên. Chủ sở hữu bản quyền có tùy chọn và khả năng chuyển quyền độc quyền của mình - hoặc bất kỳ phân chia quyền nào - cho người khác. Văn phòng Bản quyền không có các hình thức cho các chuyển nhượng này, vì vậy việc chuyển giao bản quyền thường được thực hiện thông qua hợp đồng. Việc chuyển khoản được ghi lại với Văn phòng Bản quyền là không bắt buộc, nhưng có hồ sơ pháp lý về giao dịch thường là một ý tưởng hay.

Nếu một tác giả hoặc nghệ sĩ tạo ra một tác phẩm cho một công ty hoặc trong quá trình làm việc của mình, người sáng tạo thường không phải là chủ sở hữu bản quyền. Tình huống này được gọi là "công việc được cho thuê" và nó mang lại quyền sở hữu bản quyền cho người sử dụng lao động hoặc người đã ủy thác công việc. Một công việc được thực hiện cho tình huống thuê có thể xảy ra khi một nhà thầu độc lập được thuê để tạo ra một công việc cụ thể, hoặc nếu công việc được tạo ra bởi một nhân viên trong khi anh ta hoặc cô ta đang làm việc. Ví dụ: nếu một nhân viên viết bài cho một công ty, công ty là chủ sở hữu bản quyền chứ không phải là nhà văn thực tế.

Xem thêm : Học luật ra làm gì và tất tần tật những điều bạn cần biết

5. Giới hạn của bảo vệ bản quyền

Giới hạn của bảo vệ bản quyền
Giới hạn của bảo vệ bản quyền

Luật bản quyền chỉ bao gồm hình thức hoặc cách thức cụ thể trong đó thông tin hoặc ý tưởng đã được thể hiện, được gọi là "hình thức trưng bày tài liệu”. Luật pháp không bao gồm các ý tưởng, khái niệm, sự kiện hoặc kỹ thuật thực tế có trong tác phẩm bản quyền. Ví dụ, truyện tranh Siêu nhân có bản quyền, có nghĩa là chúng không thể được sao chép và phân phối để bán mà không được phép từ bản quyền Chủ sở hữu. Bản quyền cũng cấm bất kỳ ai khác tạo ra các tác phẩm tương tự liên quan đến nhân vật Siêu nhân có trong truyện tranh. Tuy nhiên, bản quyền không cấm bất kỳ ai tạo ra tác phẩm về một nhân vật siêu nhân nói chung.

Hãy nhớ rằng những điều không được bảo vệ bởi luật bản quyền có thể được bảo vệ dưới các hình thức sở hữu trí tuệ khác. Ví dụ: ý tưởng, quy trình, phương pháp, hệ thống và quy trình không được bảo vệ bởi bản quyền, nhưng chúng có thể được bảo vệ theo luật sáng chế. Tương tự, tiêu đề, tên, khẩu hiệu và biểu tượng không thể có bản quyền, nhưng có thể được đăng ký nhãn hiệu.

Tác phẩm có bản quyền của bạn có giá trị; nhưng nếu bạn không bảo vệ nó đúng cách, bạn có thể mất những gì bạn đã làm việc rất chăm chỉ để tạo ra. Hiểu bản quyền là gì - hoặc không - là bước đầu tiên. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về việc liệu tác phẩm của bạn có đủ điều kiện để bảo vệ bản quyền hay muốn giúp đăng ký bản quyền của bạn, bạn có thể muốn liên hệ với một luật sư kinh doanh nhỏ có kinh nghiệm trong khu vực của bạn chuyên về luật sở hữu trí tuệ.

Phần khác:

Bất cứ khi nào bạn (hoặc doanh nghiệp của bạn) tạo ra một cái gì đó hữu hình, bạn nên xem xét liệu bạn có thể hoặc nên tìm kiếm một bản quyền đã đăng ký chính thức để bảo vệ công việc của bạn.

Về mặt kỹ thuật, tác phẩm của bạn có bản quyền thời điểm nó được tạo và cố định ở dạng hữu hình mà nó có thể cảm nhận được trực tiếp hoặc với sự trợ giúp của máy hoặc thiết bị. Tuy nhiên, việc đăng ký bản quyền của bạn với chính phủ cung cấp cho bạn cơ sở pháp lý để khởi kiện và do đó bảo vệ mạnh mẽ hơn.

Hy vọng qua bài viết này các bạn đã hiểu được copyright là gì. Và hãy nhớ rằng: hình thức copyright là một việc mà các bạn nên làm vừa để bảo vệ sản phẩm trí tuệ của mình cũng như bài trừ các hành vi ăn cắp chất xám.